Po ponad dwudziestu latach od pierwszej wersji, projekt emulatora Atari 800XL doczekał się wydania 1.0.0. A8E to interesujące przedsięwzięcie, które obecnie służy również jako poligon doświadczalny dla programowania wspomaganego przez sztuczną inteligencję.

Autor udostępnił dwie wersje emulatora, które pozwalają na obcowanie z klasycznym sprzętem w nowoczesnym środowisku:

• A8E - natywna implementacja napisana w języku C z wykorzystaniem biblioteki SDL.
• jsA8E - port przeglądarkowy wykorzystujący JavaScript oraz WebGL do generowania efektów post-processingu CRT.

Wersja przeglądarkowa posiada również tryb fallback 2D canvas dla starszych konfiguracji, co zapewnia szeroką kompatybilność. Deweloper czeka na wszelkie uwagi oraz sugestie dotyczące działania programu.

Osoby zainteresowane kodem źródłowym mogą odwiedzić repozytorium w serwisie GitHub.

Dla tych, którzy chcą natychmiast sprawdzić możliwości aplikacji, przygotowano specjalną demonstrację działającą bezpośrednio w oknie przeglądarki.

Pojawiła się trzecia wersja beta programu VQ Tracker, potężnego narzędzia do tworzenia muzyki opartej na samplach dla 8-bitowych komputerów Atari. Autor projektu wprowadził szereg kluczowych usprawnień, które znacząco rozszerzają możliwości kompozytorskie na standardowym układzie POKEY.

Najważniejsze zmiany w wersji Beta 3 obejmują:

• Wprowadzenie pełnego, 4-kanałowego odtwarzania polifonicznego, wykorzystującego wszystkie rejestry audio procesora dźwięku.
• Możliwość importu 4-kanałowych plików .MOD z Amigi wraz z automatyczną konwersją wzorów i instrumentów.
• Wbudowany edytor sampli pozwalający na przycinanie dźwięku, zmianę oktaw oraz nakładanie efektów w sposób niedestrukcyjny.
• Hybrydowy system kodowania VQ oraz RAW, który pozwala balansować między oszczędnością pamięci a niskim obciążeniem procesora.
• Nowy przycisk optymalizacji, który analizuje utwór i sugeruje najlepszy tryb kompresji dla każdego instrumentu.
• Zastąpienie niestandardowych okien wyboru plików natywnymi selektorami systemowymi.

Warto pamiętać, że przy czterech kanałach cyfrowego dźwięku zasoby procesora 6502 są mocno obciążone. Autor zaleca stosowanie próbkowaia 4kHz lub niższego oraz rozważne korzystanie z formatu RAW w celu redukcji cykli CPU tam, gdzie pozwala na to wolna pamięć RAM.

Pełna lista zmian oraz pliki wykonywalne są dostępne na stronie projektu. Więcej informacji o VQ Tracker Beta 3.

Zachęcamy do pobierania i testowania możliwości tego nowoczesnego narzędzia.

Nowa wersja emulatora Fujisan, oznaczonego numerem 1.1.4. Projekt, który zaczynał jako nowoczesny frontend dla Atari800, obecnie ewoluuje w stronę emulatora 8-bitowego Atari skoncentrowanego na obsłudze interfejsu FujiNet.

Najważniejsze zmiany w bieżącym wydaniu obejmują:

• Dodanie obsługi konfiguracji napędów twardych H1-H4 poprzez TCP API, co ułatwia pracę z debuggerem FastBasic w środowisku VSCode.
• Naprawienie błędu ignorowania konfiguracji dysków twardych przy uruchamianiu rdzenia atari800.
• Eliminację krytycznych błędów na systemach Linux ze starszymi procesorami oraz poprawę stabilności na Kubuntu 25.10.
• Wprowadzenie domyślnego skalowania całkowitoliczbowego (Integer Scaling) dla uzyskania ostrzejszego obrazu.
• Optymalizację układu okien ustawień dla ekranów o niższej rozdzielczości.

Osoby zainteresowane przetestowaniem nowych funkcji mogą pobrać odpowiednie pliki binarne. Najnowsze wydanie jest już dostępne w serwisie GitHub.

Zachęcamy również do odwiedzenia oficjalnej strony emulatora.

Rozpoczęła się kolejna edycja prestiżowego turnieju FujiCup, którego celem jest docenienie twórczości współczesnych programistów i motywowanie ich do rozwijania projektów na platformę Atari XL/XE. To wyjątkowa okazja, aby podtrzymać tradycję tworzenia gier na nasze ulubione 8-bitowce i nagrodzić autorów za ich pasję oraz ciężką pracę.

Zasady tegorocznego głosowania przedstawiają się następująco:

• Głosowanie publiczności oraz jury trwa od 7 lutego do 21 lutego.
• W konkursie przyznawane są dwie nagrody pieniężne: jedna od profesjonalnego jury, a druga od społeczności.
• Zwycięzcy zostaną ogłoszeni oficjalnie w dniu zakończenia zbierania głosów.
• Wysokość nagród zależy od wsparcia sponsorów oraz hojności atarowskiej społeczności.

Zachęcamy wszystkich użytkowników do aktywnego udziału w plebiscycie i oddania głosu na swoje ulubione produkcje z ubiegłego roku kalendarzowego. Wasze zaangażowanie ma bezpośredni wpływ na rozwój nowej biblioteki gier na małe Atari. Cały czas można dołączać do grona osób budujących fundusz dla zwycięzców w ramach nagrody od publiczności.

Wszystkie szczegóły oraz formularze dostępne są bezpośrednio na oficjalnej stronie konkursu.

Pojawiła się nowa wersja Atari800MacX oznaczona numerem 6.2.0. Jest to port świetnego emulatora Atari 800 na system macOS, wyposażony w natywny interfejs Cocoa, obsługę preferencji, menu oraz skojarzenia plików.

Najważniejsze zmiany w bieżącym wydaniu obejmują:

• Aktualizację biblioteki libSDL2 z wersji 2.0.14 do 2.30.11.
• Wsparcie dla wielu nowych typów kartridży, w tym obrazów .car dla Atari 5200 oraz komputerów 8-bitowych.
• Obsługę nowych typów Flash Cart (m.in. TheCart, Atmax, MegaCart) oraz RAM Cart z możliwością automatycznego zapisu zmian do pliku.
• Możliwość włączenia realistycznych proporcji pikseli dla systemów PAL i NTSC, co lepiej symuluje oryginalne wyświetlacze.
• Dodanie filtra wygładzania liniowego dla uzyskania efektu obrazu z analogowego odbiornika.
• Usprawnienia w trybie Scanline Scale Mode z regulacją przezroczystości linii.
• Liczne poprawki w debuggerze, w tym lepsze centrowanie widoku oraz poprawę czytelności okien i tabel.

Emulator nie wymaga oddzielnej instalacji biblioteki libSDL2, gdyż jest ona zawarta wewnątrz pakietu aplikacji. Należy jednak pamiętać, że obrazy ROM oryginalnych systemów Atari nie są dołączone do programu.

Pełną listę zmian oraz pliki instalacyjne znajdziecie w sekcji wydań projektu.

Zapraszamy również do odwiedzenia oficjalnej strony emulatora.

Ilmenit opublikował drugą wersję beta swojego innowacyjnego narzędzia VQ-Tracker. Jest to wieloplatformowy tracker muzyczny przeznaczony dla 8-bitowych komputerów Atari XL/XE, który pozwala na tworzenie muzyki opartej na samplach z wykorzystaniem technologii Vector Quantization.

Wydanie Beta 2 koncentruje się przede wszystkim na eliminacji problemów zgłoszonych po pierwszej prezentacji programu. Najważniejsze zmiany wprowadzone w tej wersji to:

• Usunięcie zależności od lokalnie zainstalowanego interpretera języka Python oraz dodatkowych pakietów.
• Naprawa błędów związanych z zapisywaniem i wczytywaniem utworów w formacie PVQ.
• Ulepszony system logowania zdarzeń wewnątrz aplikacji oraz w procesie budowania projektów.
• Poprawa jakości kodu źródłowego oraz architektury programu.

Autor przetestował narzędzie na maszynach wirtualnych pozbawionych środowiska Python, aby upewnić się, że wszystkie niezbędne biblioteki zostały dołączone do plików wykonywalnych. Użytkownicy są zachęcani do testowania i dzielenia się opiniami na temat stabilności nowej wersji.

Pliki oraz kod źródłowy można znaleźć w serwisie GitHub.

Więcej informacji o tym projekcie.

Zainteresowanie językiem BASIC nie słabnie, a kolejna, piętnasta już edycja BASIC 10 Liner Contest jest tego najlepszym dowodem. Przez lata wyzwanie polegające na stworzeniu gry w dziesięciu liniach kodu inspirowało programistów do niesamowitej kreatywności i szukania nieszablonowych rozwiązań.

W ciągu dotychczasowych czternastu edycji powstało ponad 1000 programów, a organizatorzy liczą na kolejne świeże pomysły. W tym roku do udziału dopuszczone są wszystkie systemy 8-bitowe (oraz po raz pierwszy te z 8-bitową szyną danych - TI 99/4A, IBM PC Model 5150/5160, IBM PCjr, Tandy 1000/2000, Sinclair QL), o ile posiadają ogólnodostępny emulator.

Uczestnicy mogą rywalizować w kilku kategoriach:

• PUR-80: tylko fabryczne warianty BASIC, maksymalnie 80 znaków na linię.
• PUR-120: dowolny BASIC, do 120 znaków na linię.
• EXTREME-256: najbardziej rozbudowane programy, do 256 znaków na linię.
• SCHAU: kategoria dla dem, narzędzi i aplikacji użytkowych.
• PLUS: pozwala na doczytywanie grafiki i muzyki z zewnętrznych nośników.

Najważniejsza w konkursie pozostaje radość z tworzenia małych dzieł sztuki cyfrowej mimo narzuconych ograniczeń. Każde zgłoszenie wzbogaca tę wyjątkową inicjatywę.

Więcej informacji oraz pełny regulamin konkursu.

HanJammer udostępnił nowe narzędzie o nazwie avi2atari, które znacznie ułatwia proces tworzenia plików wideo dla 8-bitowych komputerów Atari. Jest to kompleksowy skrypt napisany w języku Python, który zastępuje skomplikowany i wieloetapowy proces konwersji jednym poleceniem.

Tradycyjne przygotowanie materiału wideo dla odtwarzacza movplay wymagało użycia wielu programów, takich jak VirtualDub do filtrowania, osobnych enkoderów C++ dla dźwięku i obrazu oraz mikserów do połączenia całości. Nowy konwerter automatyzuje ten proces, oferując:

• Automatyzację potoku przetwarzania dzięki wykorzystaniu FFmpeg do dekodowania niemal każdego formatu źródłowego.
• Wysoką wydajność uzyskaną przez kompilację JIT (Numba), co znacząco przyspiesza pracę w porównaniu do czystego Pythona.
• Nowoczesne przetwarzanie dźwięku z normalizacją głośności EBU R128, co zapewnia czysty i głośny dźwięk bez przesterowań na 8-bitowych przetwornikach.
• Wsparcie dla systemów PAL oraz NTSC poprzez generowanie odpowiedniej struktury klatek dla 50Hz i 60Hz.
• Tryb wsadowy pozwalający na automatyczną konwersję całych katalogów z filmami.

Podczas testów przeprowadzonych na Atari 130XE z kartridżem SUB Cart, narzędzie wykazało się dużą stabilnością, choć użytkownicy muszą pamiętać o wymaganiach sprzętowych. Odtwarzanie strumienia AVF wymaga transferu na poziomie około 430 KB/s, co wyklucza wolne urządzenia typu SIO2SD. Zalecane są szybkie rozwiązania jak SUB Cart czy AVG Cart.

W przypadku testowania plików pod emulatorem Altirra, należy koniecznie włączyć opcję Burst I/O w konfiguracji dysku twardego, aby uniknąć błędów synchronizacji. Należy również pamiętać, że specyfika układów POKEY i GTIA narzuca pewne ograniczenia, takie jak charakterystyczny szum wysokiej częstotliwości w 4-bitowym dźwięku oraz specyficzną paletę barw z ditheringiem.

Więcej informacji oraz kod źródłowy narzędzia można znaleźć w repozytorium na GitHub.

Ilmenit zaprezentował pierwszą publiczną wersję beta POKEY VQ Tracker. Jest to eksperymentalne, wieloplatformowe narzędzie do komponowania muzyki, które wykorzystuje zaawansowaną kompresję Vector Quantization (VQ) do odtwarzania sampli na standardowym sprzęcie Atari.

Program pozwala na importowanie plików WAV, które są następnie konwertowane do formatu zrozumiałego dla 8-bitowego komputera. Główne cechy trackera to:

• Obsługa trzech niezależnych kanałów dźwiękowych z kontrolą tonacji.
• Wykorzystanie trybu volume-only układu POKEY do odtwarzania próbek.
• Zakres trzech oktaw (od C-1 do B-3) dla każdego instrumentu.
• Możliwość generowania gotowych plików wykonywalnych XEX bezpośrednio z poziomu aplikacji.

Silnik odtwarzacza został zoptymalizowany tak, aby działał na seryjnym Atari z 64 KB pamięci RAM, bez potrzeby posiadania dodatkowych rozszerzeń sprzętowych. Całość opiera się na przerwaniach IRQ wyzwalanych przez timery POKEY-a.

Projekt jest obecnie w fazie eksperymentalnej, co oznacza, że mogą występować błędy. Twórca zachęca do testowania i zgłaszania uwag. Więcej o samym projekcie można przeczytać na platformie GitHub.

Osoby zainteresowane aspektami technicznymi kompresji mogą również sprawdzić dodatkowe narzędzia autora.

W świecie 8-bitowych komputerów Atari nastąpił przełom w dziedzinie obsługi danych. Po wielomiesięcznych pracach światło dzienne ujrzał projekt CubeDot, który umożliwia komunikację Atari z nowoczesnymi bazami danych SQL. Dzięki wykorzystaniu urządzenia FujiNet oraz silnika cubeSQL, użytkownicy klasycznych komputerów mogą teraz zarządzać ogromnymi zbiorami informacji, które są przetwarzane zewnętrznie.

Główne cechy nowych rozwiązań to:

• Możliwość obsługi baz danych o wielkości przekraczającej 100 000 rekordów.
• Interfejs typu dot prompt, wzorowany na klasycznych systemach dBase i FoxPlus.
• Pełne wykorzystanie API FujiNet do szyfrowania i przesyłania danych JSON.
• Niskie wymagania sprzętowe, pozwalające na pracę nawet na komputerach z 48K pamięci RAM.

Wraz z głównym programem autor udostępnił dwie aplikacje pokazowe: Fuji Do, służącą do zarządzania zadaniami, oraz nietypowy loger Fuji Poo. Oba programy demonstrują potencjał bibliotek C w tworzeniu formularzy i nawigacji po rekordach.

Więcej informacji oraz pliki do pobrania można znaleźć na stronie projektu CubeDot.

Osoby zainteresowane aplikacją do zarządzania zadaniami zapraszamy do pobrania Fuji Do. Szczegółowy opis techniczny całego przedsięwzięcia znajduje się w artykule na blogu autora.