Dla wszystkich użytkowników systemów masowych na komputerach Atari mamy znakomitą wiadomość. Światło dzienne ujrzała właśnie najnowsza wersja pakietu HDDRIVER oznaczona numerem 13.00, która przynosi ogromną liczbę usprawnień oraz gruntowne odświeżenie kodu.

Oto zestawienie najważniejszych nowości i zmian wprowadzonych w tym wydaniu:

• Zintegrowano ramdysk nowej generacji, który działa jako pełnoprawny napęd SCSI i wspiera standardy XHDI oraz SCSI Driver. Może mieć rozmiar do 255 MiB, wykorzystuje Alternate-RAM i jest konfigurowalny z krokiem co 1 MiB.
• Wprowadzono wsparcie dla 32-bitowego DMA przy transferach SCSI dla płyt Suska-IV, co automatycznie przyspiesza przesyłanie danych.
• Przyspieszono transfery ACSI i SCSI w sytuacjach, gdy ograniczenia sprzętowe uniemożliwiają bezpośredni zapis do pamięci i wymagają bufora FRB (dotyczy to m.in. modeli ST i Falcon z Alternate-RAM).
• Ulepszono automatyczne wykrywanie portów IDE, zwłaszcza na sprzęcie, który nie posiada oficjalnego wsparcia.
• Przeprowadzono kompletny przegląd kodu sterownika. W efekcie wersja trzynasta jest najbardziej kompaktowym wydaniem od ponad 25 lat, zajmując o jedną czwartą mniej miejsca niż wersja 7.93.
• W programie HDDRUTIL ulepszono inicjalizację partycji, dodając możliwość ustawienia kompatybilności z TOS oraz opcjonalne wpisywanie sektorów na klaster.
• Przy podziale nośnika na partycje wprowadzono opcję określenia maksymalnego rozmiaru partycji, ułatwiając tworzenie struktur optymalnych dla danego systemu operacyjnego.
• Wprowadzono automatyczne wyrównywanie partycji do granic 8 sektorów przy schemacie GPT, co znacznie podnosi wydajność na kartach pamięci oraz dyskach SSD.
• Edytor GPT obsługuje teraz 64-bitowe numery sektorów i pozwala na pełną edycję atrybutów, dodawanie, usuwanie, przesuwanie oraz sortowanie wpisów bez utraty danych na pozostałych partycjach.
• Dla GPT dodano możliwość tworzenia na jednym nośniku partycji dla różnych platform, takich jak TOS, Windows, macOS czy Linux. Program automatycznie tworzy systemy plików FAT16 i FAT32.
• Wzbogacono narzędzie o funkcję testowania urządzeń i sterowników pod kątem zgodności z kluczowymi standardami Atari, bez konieczności pobierania osobnego pakietu testowego.

Aktualizacja do wersji trzynastej jest darmowa dla każdego, kto zakupił pełną wersję lub upgrade programu HDDRIVER 12 od kwietnia tego roku. Do dyspozycji użytkowników została oddana także nowa wersja demonstracyjna. Zapraszamy do odwiedzenia strony producenta.

Projekt zeST, którego celem jest odtworzenie komputera Atari ST na platformie FPGA, doczekał się nowej, dużej aktualizacji. Twórcy wprowadzili znaczące zmiany zarówno w systemie zarządzania platformą, jak i w samym rdzeniu Atari ST, poprawiając stabilność oraz dodając wyczekiwane funkcje.

Wśród najważniejszych nowości związanych z zarządzaniem platformą znalazły się:

• Aktualizacja wbudowanej dystrybucji Linux Buildroot do najnowszej stabilnej wersji 2026.02.1.
• Uaktualnienie jądra Linux do wersji 6.12, co zapewnia lepszą obsługę urządzeń peryferyjnych, w tym kluczy USB Wi-Fi oraz Bluetooth.
• Nowe narzędzie do konfiguracji bezprzewodowych urządzeń wskazujących i kontrolerów (klawiatur, myszek oraz padów, w tym Sony Dual Shock 4) bezpośrednio z menu zeST.
• Narzędzie do konfiguracji sieci Wi-Fi, przydatne do przesyłania plików przez SSH oraz synchronizacji zegara czasu rzeczywistego (RTC).
• Ulepszone zarządzanie klawiaturą w interfejsie użytkownika, dodanie filtrów wyszukiwania w menu oraz opcja zapisu i odczytu konfiguracji do pliku.

Wielkie zmiany dotknęły również sam rdzeń Atari ST. Najważniejszą z nich jest implementacja blittera, układu przyspieszającego operacje graficzne, który był obecny w komputerach Mega ST oraz nowszych modelach STE. Nowy, napisany od zera w VHDL blitter cechuje się pełną kompatybilnością i dokładnością cyklu, a w trybie turbo w pełni wykorzystuje zwiększone taktowanie procesora.

Dodatkowo zoptymalizowano układ DMA, co pozwoliło na znaczne oszczędności zasobów logiki FPGA, naprawiono błędy w obsłudze napędów GEMDOS (dzięki czemu działają już programy Deluxe Paint i GFA Basic) oraz dodano obsługę wyjścia audio I2S dla zewnętrznych przetworników DAC.

Więcej informacji oraz pliki do pobrania można znaleźć na oficjalnej stronie projektu.

"Heart of Neon" to film dokumentalny o Jeffie Minterze, niezależnym twórcy gier, tworzącym niezapomniane tytuły od czasów ośmiobitowych do dziś. Jeff Minter, to postać, której nie da się pomylić z nikim innym. Brytyjski programista i projektant gier od dekad udowadnia, że gry komputerowe mogą być formą bezkompromisowej sztuki użytkowej. Jako założyciel legendarnego studia Llamasoft, stał się pionierem gatunku, w którym zręcznościowa mechanika spotyka się z feerią neonowych barw i specyficznym humorem.

Dokument omawia jego całą karierę, od samych początków, przez wzloty i upadki, aż do dziś. Cały film można obejrzeć tu.

Na platformie Itch.io zadebiutowała gra Return to Blacktooth, będąca duchowym spadkobiercą klasycznego hitu Head Over Heels. Produkcja ta to izometryczna przygoda, która przenosi graczy w świat pełen zagadek, pułapek i wyzwań podzielony na ponad 300 różnorodnych pomieszczeń.

Wcielając się w postacie Head i Heels, gracze muszą wykorzystać unikalne zdolności obu bohaterów, aby uratować galaktykę przed imperatorem Blacktooth. Gra oferuje:

• Klasyczną rozgrywkę w rzucie izometrycznym.
• Eksplorację pięciu planet.
• Oprawę dźwiękową autorstwa Jochena Feldkoettera.
• Efekty dźwiękowe przygotowane przez h0ffmana.

Tytuł jest kompatybilny ze wszystkimi komputerami Atari ST wyposażonymi w 1 MB pamięci RAM. Użytkownicy posiadający model STE mogą liczyć na rozszerzone możliwości audio. Do poprawnego działania wymagany jest system TOS w wersji 1.04 lub nowszej.

Więcej informacji o Return to Blacktooth.

Dla grafików i entuzjastów platformy Atari ST pojawiło się niezwykle interesujące narzędzie. Spectrum 512 Painter to nowoczesna implementacja klasycznego programu graficznego w stylu GEM, stworzona przy użyciu technologii HTML5 Canvas i WebGL, co pozwala na pracę bezpośrednio w oknie przeglądarki internetowej.

Aplikacja jest w pełni funkcjonalna i oferuje zaawansowane możliwości dla użytkowników zajmujących się konwersją grafiki oraz malowaniem na 16-bitowych maszynach. Główne cechy projektu to:

• Obsługa formatów plików SPU oraz IMG, a także popularnych formatów graficznych wykorzystywanych w przeglądarkach.
• Zaawansowany proces konwersji kolorów dla standardów Spectrum 512 (ST), 4096 (STE) oraz 32768 (STE Enhanced).
• Dostęp do różnorodnych metod ditheringu, takich jak Floyd-Steinberg czy Error Pair.
• Zestaw klasycznych narzędzi malarskich, w tym ołówek, spray, wypełnianie wzorem oraz rysowanie kształtów geometrycznych.
• System Undo/Redo zapamiętujący do 32 ostatnich akcji.

Interfejs wiernie odwzorowuje estetykę systemu Atari, włączając w to charakterystyczne paski przewijania, paletę kolorów GEM oraz system menu. Program wspiera również technikę przeciągnij i upuść, co znacznie ułatwia importowanie materiałów źródłowych do konwersji na formaty natywne dla Atari.

Osoby zainteresowane przetestowaniem tego rozwiązania mogą odwiedzić oficjalną stronę projektu.

Wydano wersję EmuTOS 1.4, otwarto źródłowego zamiennika TOSa

Główne zmiany:

• wsparcie dla grafiki truecolor
• tłumaczenie na język Kataloński
• adresowanie LBA48 i CHS dysków IDE
• rozmiar ROM dla Aranyma to 1MB
• obsługa trybów NTSC na Amidze

Inne zmiany:

• poprawki obsługi portów szeregowych
• formatowanie dysków w formacie 800kb z poziomu Desktopu
• wiele innych drobnych zmian

Pobierz system z repozytorium z plikami.

Po niemal rocznej walce z rakiem, kolega mOdmate niestety ją przegrał. Jego wkład w wiele produkcji jest nieoceniony i będzie pamiętany.

Od dwóch dni dostępna jest najnowsza (2.5.0) wersja Hatari. Dla porządku przypomnę, że jest to emulator Atari 16/32bit dla GNU/Linux, BSD, Mac OS X, Windows oraz innych systemów wspierających bibliotekę SDL. Lista zmian (duża) dostępna jest tutaj. Natomiast emulator, jak również jego źródła, możemy pobrać stąd.

Idzie wiosna i ptaszki śpiewają, że powstała wersja gry na Atari ST/STE. Gra na duże Atari - podobnie jak w wersji Amigowej - ma dwa tryby: klasyczny 320x200 (jak na ośmiobitowcach), jak i 640x400. Tu mamy filmik niezawodnego w dziedzinie nowości Sabermana. Przypominam, że w głosowaniu fujicup - wersja na małe Atari osiągnęła wysoką, piątą lokatę.

Główną atrakcją i najważniejszym punktem programu nadchodzącej transmisji "Z kuchni Pinokia" będzie prezentacja najnowszej wersji programu, o którym do niedawna chyba bardzo niewiele osób w Polsce wiedziało, mowa o programie Atari ST Harddisk Menu, autorem jego jest SSB z grupy Paradize.

Z końcem lutego Kroll zdecydował się dołączyć do ekipy betatesterów, czytając na anglojęzycznym forum o jego dalszym rozwoju robionym przez użytkownika "TheNameOfTheGame". W chwili obecnej Kroll jest jednym z pięciu oficjalnych testerów na świecie - od tego momentu prace nad tym programem bardzo przyspieszyły.

Kilka słów, do czego służy ten program. Przede wszystkim jest to program, który w łatwy i przyjazny sposób pozwala uruchamiać, gry, dema bezpośrednio z menu bez konieczności uruchamia systemu (TOS), a co za tym idzie szukania danej gry/dema na określonej partycji i itp.

Stream odbędzie się 27 maja, a więcej informacji znajdziecie na serwerze Pinokia.