SpartaDOS X to zaawansowany system operacyjny dla 8-bitowych komputerów Atari, który cieszy się ogromną popularnością wśród użytkowników i jest stale rozwijany przez grupę DLT.

W nowej wersji oznaczonej numerem 4.51 wprowadzono szereg ważnych poprawek i usprawnień. Wybrane zmiany obejmują:

• Naprawę obsługi kartridży przelotowych w wersji dla SuperCart.
• Poprawę nazwy wersji dla MyIDE-II.
• Prawidłową inicjalizację pamięci przez urządzenie NUL podczas operacji odczytu.
• Usunięcie błędu powodującego awarię systemu podczas rozruchu z wybraną opcją pamięci USE NONE.
• Dodanie przełącznika /N dla poleceń DATE i TIME w celu pomijania znaku końca linii.
• Dodanie nowego przełącznika /Q w poleceniu SIOSET wyciszającego komunikaty.

Wszystkie szczegóły dotyczące wydania oraz pełną listę zmian można znaleźć w oficjalnym dokumencie.

Pobierz najnowszą wersję systemu z oficjalnej strony.

Logiker ogłosił szóstą edycję popularnego konkursu ATASCII Compo, w którym pasjonaci grafiki tekstowej na małe Atari mierzą się w tworzeniu prac z wykorzystaniem zestawu znaków ATASCII.

Harmonogram tegorocznej edycji przedstawia się następująco:

• Termin nadsyłania prac mija 9 listopada 2026 roku o godzinie 18:00 CET.
• Prezentacja nadesłanych prac odbędzie się 13 listopada 2026 roku o godzinie 19:00 CET.
• Głosowanie potrwa do 16 listopada 2026 roku do godziny 23:59 CET.
• Ogłoszenie wyników zaplanowano na 17 listopada 2026 roku o godzinie 19:00 CET.

Zainteresowanych udziałem zachęcamy do zapoznania się ze szczegółowymi wytycznymi, które określają oficjalne zasady konkursu.

Przed przystąpieniem do rywalizacji warto również sprawdzić podsumowanie i obejrzeć prace z poprzednie edycję na wideo.

Wszystkie aktualności, formularz zgłoszeniowy oraz archiwalne prace znajdziecie na oficjalnej stronie compo.

Firma Atari oficjalnie zapowiedziała The 800XL, czyli nowoczesną wersję klasycznego komputera ośmiobitowego. Urządzenie wiernie odtwarza wygląd pierwowzoru, wprowadzając szereg ulepszeń dostosowanych do współczesnych monitorów i telewizorów.

Nowa konstrukcja oferuje pełnowymiarową mechaniczną klawiaturę, wbudowany interpreter Atari BASIC oraz gniazdo kartridża, który obsługuje większość modułów z grami i programami dla Atari 400, 800, XL oraz XE. W zestawie znajduje się również odświeżony kontroler THECXSTICK wyposażony w osiem przycisków funkcyjnych.

Wśród najważniejszych funkcji urządzenia wymienić należy:

• Bezpośrednie wyjście wideo HDMI pozwalające na łatwe podłączenie do nowoczesnych odbiorników.
• Dwadzieścia pięć wbudowanych, klasycznych gier dostępnych od razu po uruchomieniu sprzętu.
• Cztery porty USB-A przeznaczone do podłączania pamięci przenośnych oraz dodatkowych kontrolerów.
• Wsparcie dla oprogramowania XL/XE oraz dla konsoli Atari 5200. 
• Możliwość uruchamiania własnych programów z nośników USB z obsługą obrazów dyskietek, kaset oraz kartridży.

Więcej szczegółów oraz oficjalna specyfikacja na stronie producenta.

Pojawiła się nowa wersja aplikacji CAS2Audio w wersji 1.0.9, która pozwala na odtwarzanie obrazów taśm dla 8-bitowych komputerów Atari na urządzeniach z systemem Android. Aktualizacja ta przynosi gruntowną przebudowę kodu na nowoczesną architekturę opartą o wzorzec MVVM.

Główne zmiany i usprawnienia:

• Pełna obsługa dynamicznych zmian konfiguracji – obracanie ekranu czy zmiana trybu nocnego nie przerywają odtwarzania.
• Nowa pozycja w menu pozwalająca na całkowite zamknięcie aplikacji.
• Znaczne zmniejszenie rozmiaru pliku instalacyjnego z 23 MB do około 3 MB dzięki optymalizacji.

Wszystkie szczegóły oraz pliki do pobrania można znaleźć na stronie wydania.

Kod źródłowy projektu dostępny jest w publicznym repozytorium.

Yaron Nir poinformował o ukończeniu prac nad pierwszym światem swojego portu gry Wonder Boy, przeznaczonego dla ośmiobitowych komputerów Atari wyposażonych w rozszerzenie VBXE.

Oryginalny Wonder Boy to kultowa platformówka z 1986 roku, stworzona przez studio Escape i wydana na automaty arcade przez firmę Sega. W późniejszych latach tytuł trafiał na konsole Segi oraz na komputery domowe dzięki firmie Activision. Główny bohater, jaskiniowy chłopiec o imieniu Tom-Tom, wyrusza na ratunek swojej dziewczynie Tinie, którą porwał mroczny King. W pełnej wersji gry na graczy czeka podróż przez siedem krain, z których każda składa się z czterech etapów.

Wczesną wersję demonstracyjną zawierającą ukończony pierwszy świat można pobrać bezpośrednio na forum AtariAge.

Wszystkich zainteresowanych zapraszamy również do obejrzenia prezentacji rozgrywki na naszym kanale YouTube.

Wydano nową wersję popularnego narzędzia do tworzenia muzyki dla komputerów Atari XL/XE. RASTER Music Tracker w wersji 1.36.0 to kolejna odsłona kontynuująca rozwój projektu przez społeczność.

Najważniejsze zmiany i nowości w tej wersji:

• Wprowadzenie wsparcia dla skryptów umożliwiających automatyzację i eksport utworów z poziomu wiersza poleceń.
• Przyspieszenie procesu eksportu plików dzięki wyłączeniu odświeżania ekranu w trybie szybkiego nagrywania.
• Poprawki błędów powodujących awarie podczas eksportu do formatu WAV oraz przy dużych plikach stereo w formacie LZSS i SAP.
• Uaktualnienie skrótów klawiaturowych oraz etykiet menu, aby były zgodne z faktycznym działaniem programu.
• Dodanie dokumentacji w formacie HTML generowanej bezpośrednio ze źródeł Markdown.

Pełną listę zmian oraz pliki do pobrania można znaleźć na oficjalnej stronie projektu w serwisie GitHub.

Pisanie programów na 8-bitowe komputery z procesorem 6502 wydaje się proste do momentu, gdy projekt zbliża się do fizycznych granic maszyny. Ręczne rozmieszczanie danych, brak miejsca na stronie zerowej czy żonglowanie bankami pamięci stają się wówczas źródłem trudnych do wykrycia błędów, które najczęściej ujawniają się dopiero po uruchomieniu na sprzęcie.

Odpowiedzią na te wyzwania ma być NGA, czyli statyczny weryfikator pamięci, który jednocześnie pełni rolę asemblera dla procesora 6502. Narzędzie analizuje projekt jako graf wykonania, dzięki czemu:

• Automatycznie ustala, który kod i dane muszą znajdować się w pamięci jednocześnie, a które mogą współdzielić te same adresy.
• Za pomocą wbudowanego solvera przypisuje adresy, banki oraz nakładki w jednym procesie.
• Wykrywa błędy na etapie kompilacji, ostrzegając przed brakiem miejsca, odwołaniami do niewidocznych danych czy skokami do nieaktywnych banków.

Szczegółowy samouczek oraz dokumentację prezentującą model pamięci i przykładowe programy można znaleźć na stronie z opisem narzędzia.

Kod źródłowy asemblera wraz z projektami testowymi został udostępniony w serwisie GitHub.

Zakończono prace nad wyczekiwanym portem legendarnej gry Elite w wersji FireBird, przygotowanym z myślą o 8-bitowych komputerach Atari. Projekt bazuje na inżynierii wstecznej kodu źródłowego wersji z BBC Micro, wprowadzając jednocześnie szereg optymalizacji oraz unikalnych usprawnień graficznych i dźwiękowych.

Wersja FireBird wyróżnia się wieloma istotnymi modyfikacjami:

• Wzbogacona paleta kolorów, nadająca grze nowy, unikalny charakter.
• Obecność kultowego utworu Blue Danube Waltz znanego z klasycznych wydań.
• Optymalizacje kodu zaczerpnięte z wersji na Commodore 64 oraz autorskie procedury przyspieszające działanie.

Do uruchomienia gry wymagany jest standardowy komputer Atari z serii XL lub XE wyposażony w co najmniej 48 KB pamięci RAM, joystick oraz stacja dysków lub nowoczesny emulator obrazów dyskietek ATR.

Pełną dyskusję, pliki do pobrania oraz szczegóły techniczne projektu można znaleźć na forum AtariAge.

Ukazała się nowa wersja programu CAS2Audio oznaczona numerem 1.0.7. Narzędzie służy do konwersji i odtwarzania plików taśm w formacie CAS bezpośrednio do komputerów z rodziny Atari XL/XE przy użyciu urządzeń mobilnych.

Wydanie 1.0.7 stanowi kontynuację zmian zapoczątkowanych we wcześniejszych wersjach i skupia się na dopracowaniu wygody użytkowania oraz stabilności działania. Do najważniejszych nowości należą:

• Poprawiony układ interfejsu, zoptymalizowany pod kątem ekranów w orientacji pionowej.
• Czytelniejsze rozróżnienie aktywnych i nieaktywnych przycisków sterujących poprzez odmienne tła.
• Zwiększona precyzja działania paska postępu odtwarzania obrazu taśmy.
• Szybsza reakcja programu na przyciski wstrzymania i zatrzymania, szczególnie przy długich blokach standardowych.
• Wykorzystanie nowoczesnego API do generowania i przesyłania dźwięku.

Szczegóły dotyczące zmian oraz pliki instalacyjne są dostępne w repozytorium.

Ukazała się nowa wersja narzędzia Sierra Game Compiler oznaczona numerem 1.0.59. Poza wsparciem dla Commodore 64 w postaci silnika AGI-64, pakiet przynosi niespodziankę dla miłośników małego Atari, czyli silnik AGI-ANTIC.

Debiutanckim tytułem uruchomionym na 8-bitowym Atari za pośrednictwem nowego interpretera jest legendarna gra przygodowa King's Quest I. 

Wymagania techniczne silnika AGI-ANTIC obejmują:

• Komputer z serii Atari XL lub XE z pamięcią co najmniej 64 KB RAM.
• Komputer Atari 800 wyposażony w rozszerzenie pamięci, na przykład kartę Incognito.
• Oryginalne pliki z danymi gry King's Quest I pozyskane z legalnego źródła.

Sam kompilator nie zawiera żadnych plików chronionych prawem autorskim. Aby wygenerować wersję dla Atari, wystarczy wskazać w aplikacji folder z oryginalną edycją gry, a narzędzie po weryfikacji przygotuje pliki uruchomieniowe.

Więcej szczegółów oraz pliki do pobrania udostępniono na stronie projektu.